31.10.2024
Teşbih, modern Türkçe’de "benzetmek" anlamına gelmektedir. Anlamı güçlendirme için aralarında benzerlik olan iki kavramdan, zayıf olanın güçlüye benzetilmesi yoluyla yapılır. Teşbih-i beliğ ise kelime anlamıyla güzel benzetme demektir, yalın benzetme olarak da ifade edilir. Türkçe söz sanatlarında mecaza dayalı sanatlar arasında yer alır.
“İbrahim Zübükzâde” rahmetli Kemal Sunal’ın hayat verdiği bir sinema filmi karakteridir. Aziz Nesin’in “Zübük” romanından sinemaya uyarlanmış bir Atıf Yılmaz - Kartal Tibet ürünüdür. Senaryo, yapım, yönetim çok önemli, fakat Zübük karakterine hayat veren Kemal Sunal’ın oyunculuğu tam manasıyla muhteşem. 1980 yılı yapımı film geçen yıllara rağmen her zaman güncel her zaman ayrı bir seyir keyfi vermekte...
Zübük filminde İbrahim Zübükzade, mesleğinden ihraç edilmiş bir siyasetçidir. Sözünde durmayan, “düşük” ahlaklı bir adamdır. Gazeteci Yaşar kendisiyle bir yazı dizisi için görüşür. Zübükzade’nin yaşam öyküsü aslında belki de bugün bile bir ders niteliğindedir. Film Zübükzâde’nin kurgusal düzenleri, entrikalarıyla akıp gider. Zübükzâde tüm yüzsüzlüğü ile, köylüyü, kasabalıyı, giderek tüm halkı kötüleyip, kendisinin ne denli dürüst ve vatansever biri olduğunu öyle bir anlatır ki; Gazeteci Yaşar neredeyse ona acımaya başlar. Gelgelelim kendisi de Zübükzade’nin entrikalarına bizzat maruz kalır ve işin aslını deneyimleyerek anlar.
Gelelim film karakteri İbrahim Zübükzade’nin Batı Trakya sürümüne...
Kısa bir süre önce İskeçe’de Batı Trakya Türk Azınlık mensuplarının, kendine, kimliğine, dinine, inancına saygı duyan ve duyulmasını isteyen, bekleyen ve bunu hak eden Batı Trakya Türklerinin çok da hoşuna gitmeyen bir olay gerçekleşti. Batı Trakya Türk Azınlığının sabrını, sükûnetini, hoş görüsünü denemek, İskeçe Türklerinin Seçilmiş Müftüsü Mustafa Trampa’nın da bulunduğu camiye ibadet esnasında provokasyon kokulu müdahalede bulunmak ve oradaki huzur ortamında cereyana neden olduktan sonra madur edebiyatı yapmak... Bu durum, atanmış memurların görevi olabilir... Bunu yadırgamamak lazım... Fakaaat... Bu provokasyonu savunan, atanmış memurları Batı Trakya Türk Azınlığı ve kamuoyu önünde haklı göstermeye çalışan muhteremler... Kendilerini her ne olarak tanımlıyorlarsa da (etnik/dini/milli, vs.) İbrahim Zübükzade burada tam bir teşbih-i beliğ olmaktadır. Sosyal medyada, yazılı ve görsel basında yer alan kurgusal söylemler tam da bir “Zübük” edebiyatıdır.
Gelelim olayın kahramanı Dr. Hüseyin Baltacı’ya... Batı Trakya Türkleri Hüseyin Baltacı’ya müteşekkir. Türk Azınlık böyle yürekli gençlerle her zaman gurur duymaktadır. Teşekkürler...